Moeiteloos Lopen

Deze vrouwen dragen een mand op hun hoofd. Ze draaien hun hoofd, ze praten met elkaar, terwijl die mand rustig blijft staan. Daaronder beweegt alles: hun bekken veert bij elke stap, hun armen en benen swingen in de cadans, hun wervelkolom draait mee. De mannen die even in beeld komen lopen net zo.

Ik word hier heel enthousiast van. Kijk nog een keer en zie hoe ze dat doen: zij verplaatsen hun hele as. Rechtop, haast koninklijk en ontspannen tegelijkertijd. Wij steken meestal eerst onze benen voor ons uit terwijl de rest achterblijft. Dat kost meer energie. Wanneer je loopt zoals deze vrouwen, beweeg je vanuit je centrum, licht en in balans.

Hoe zou dat voor jou zijn?

Minder energie nodig hebben om te lopen, zodat je die kunt gebruiken voor de dingen die je graag doet. Wandelen zonder dat het je de rest van de dag kost. Traplopen zonder pijnlijke knieën. Tuinieren zonder dat je rug protesteert.

Heb je hier last van?

• balansproblemen
• hallux valgus
• hielspoor
• een verstuikte enkel
• een pijnlijke knie
• bursitis rond je bekken
• een zeurende, stijve onderrug
• schouderklachten
• een stijve of pijnlijke nek
• stijfheid na het wandelen

Deze klachten hebben meer met elkaar te maken dan je zou denken. Een beperking op de ene plaats voel je vaak niet. De overbelasting die daardoor ergens anders ontstaat, hoor je luid en duidelijk. Daarom begint dit werk bij je voeten, ook als je voeten geen pijn doen.

Beter wiebelen is de beste valpreventie

Balans is niet 'stil staan'. Bij elke stap val je een klein stukje naar voor en vang je jezelf weer op. Als je hele lichaam meebeweegt, gaat dat vanzelf. Blijven sommige delen stijf, dan moeten andere harder werken: je zwaait meer met je armen of je zet snel je volgende stap.

Op een vlakke vloer merk je daar weinig van. Op een bospad of op de kinderkopjes wel. Wat je in de les leert is niet stiller staan maar beter wiebelen: het werk verdelen over alle gewrichten die kunnen bewegen.

Wie onzeker loopt, gaat naar de grond kijken. Dat lijkt veilig. Maar... je passen worden korter, je balans slechter en obstakels zie je later. Kun je je blik op de horizon houden, dan overzie je je omgeving en loopt je lichaam vanzelf in een gemakkelijke cadans.

Platvoeten en doorgezakte voorvoeten herstellen

Staand hoort je meeste gewicht te vallen door de achterste botten van je voet, die groot en stevig zijn en gemaakt om te dragen. Bij de meesten van ons komt te veel gewicht op de bal van de voet terecht. Een voet die goed werkt spreidt dat gewicht over alle gewrichten in de middenvoet. Blijft je voetboog kort en stijf, dan opent de middenvoet niet naar de grond en vangt alleen de bal van de voet het gewicht op. Je tenen grijpen de grond om balans te houden en zo ontstaan hamertenen.

De andere kant van dezelfde munt is de platvoet. Die spreidt wel, maar veert niet voldoende terug voordat je afzet. Van de twee is dat meestal de makkelijkste om weer aan het werk te krijgen.

Hallux valgus

Een scheve grote teen ontstaat meestal doordat je middenvoet te stijf is. Bij elke stap moeten de gewrichten aan de binnenkant van je voet openen naar de grond. Doet de middenvoet dat niet voldoende of niet op het juiste moment, dan opent het gewricht van je grote teen extra ver om dat te compenseren. De teen komt daardoor scheef te staan.

Een tweede oorzaak kan een stijve enkel zijn. Buigt je enkel onvoldoende, dan gaan je voeten tijdens het lopen naar buiten wijzen en zet je af via de binnenkant van je voet in plaats van recht naar voren. Al die druk komt dan op het gewricht van je grote teen terecht.

Zo bezien is de scheve teen niet het probleem. Het is de oplossing die je voet gevonden heeft voor iets anders dat niet meeveert. Ondersteuning van buitenaf helpt tegen de pijn, maar neemt tegelijk de prikkel weg om zelf te blijven veren. In de les werken we aan je teen, je middenvoet en je enkel, zodat ze weer samen doen wat er bij elke stap nodig is. Is een gewricht vastgezet of blijvend beperkt, dan moet de beweging die het niet meer kan maken, elders goed verdeeld worden.

Hoe de les eruitziet

Je manier van bewegen zit in je zenuwstelsel als een vingerafdruk. Blessures, ongelukken en operaties veranderen die gewoontes. De weg terug gaat niet vanzelf; het is een leerproces. Wanneer je zorgvuldig waarneemt, voelt en beweegt, maakt je brein nieuwe verbindingen met je spieren en fascia.

We werken staand, zittend en liggend. Je ervaart en onderzoekt wat je doet en wat je niet meer doet, hoe je meer beweging brengt in de delen die relatief stil blijven en welke timing en volgorde nodig zijn om vloeiend te lopen.

Je leert ook eenvoudige fasciatechnieken die je thuis zelf kunt doen, of samen met je partner op de bank, terwijl je elkaars voet masseert en over je les vertelt.